Welk meer biedt de mooiste combinatie van ruimte, beschutting en faciliteiten voor een dag op het water? Die vraag stellen recreatievaarders zich elk seizoen opnieuw. Nederland telt honderden plassen en meren, maar een handvol gebieden springt er telkens weer uit. De keuze hangt af van boottype, ervaring en de gewenste sfeer.
Friesland: het grootste aaneengesloten vaargebied van Nederland
De Friese meren vormen met ruim 3.000 kilometer aan bevaarbare wateren het grootste aaneengesloten recreatievaargebied van het land. Het Sneekermeer, met een oppervlakte van bijna 23 vierkante kilometer, geldt als het kloppende hart. De gemiddelde diepte van de Friese plassen bedraagt zo'n 2 meter, met een vaargeul van minimaal 3 meter diep. Dat is gunstig voor ondiepe sloepen en kleine kajuitzeilboten, maar vraagt aandacht bij grotere vaartuigen met diepgang.
Het Sneekermeer trekt elk jaar tienduizenden watersporters. Op de speedbootbaan mogen snelle boten los, terwijl de rest van het meer rustig bevaarbaar is. Jaarlijks vindt hier de Sneekweek plaats, de grootste zeilregatta op Europese binnenwateren. Buiten dat evenement is het meer ruim genoeg voor iedereen. Vanuit Sneek kunnen vaarders via de Staande Mastroute verder het Friese merengebied in, richting het Slotermeer, het Heegermeer of het IJsselmeer bij Stavoren.
Friesland heeft zo veel water dat je bijna denkt dat er meer water is dan land. En dat klopt, als je de kaart goed bekijkt.
Loosdrechtse plassen: rust en variatie vlak bij de Randstad
De Loosdrechtse plassen liggen in het zuidoosten van Noord-Holland en bestaan uit vijf aaneengesloten plassen, de Vuntusplas, de Loenderveense plas en het Wijde Blik. Samen bieden ze een beschut vaargebied met meer dan tien jachthavens. De rietkragen en eilandjes zorgen voor beschutting bij wind, wat het gebied bij uitstek geschikt maakt voor beginners en gezinnen met kleinere boten.
Restaurants en aanlegsteigers langs de oever zijn direct via het water bereikbaar. Dat maakt een dagje Loosdrecht tot meer dan alleen varen. Het gebrek aan grote open stukken water houdt de golven laag, ook bij stevige bries. Wie ruimte wil, kan via de Vecht doorvaren richting het Vinkeveense plassengebied of naar het Amstel-Drechtkanaal.
Randmeren: de schakel tussen Randstad en noorden
De Randmeren, waaronder het Markermeer, het IJmeer, het Gooimeer en het Veluwemeer, verbinden de Randstad met de watersportgebieden in het noorden. Het Veluwemeer, langs de oostkust van Flevoland, is bijzonder populair bij gezinnen vanwege de ondiepe stranden en de rustige vaarcondities. De meren liggen ingeklemd tussen Flevoland en de provincies Utrecht, Noord-Holland en Gelderland, met aan weerszijden goed uitgeruste jachthavens.
Bij westelijke wind kunnen de Randmeren echter fors oplopen. Wie met een kleine sloep vaart, doet er goed aan de weersvoorspelling serieus te nemen. Op rustige dagen biedt het gebied schitterende doorkijkjes over het open water richting de dijken van de voormalige Zuiderzee.
Vinkeveense plassen: stilte en diepte nabij Amsterdam
De Vinkeveense plassen zijn ontstaan door vervening en hebben daardoor een onregelmatige, diepe bodem. Plekken van meer dan 6 meter diepte komen voor. Dat maakt ze minder geschikt voor ankeren met een standaardanker, maar des te aantrekkelijker voor duikers en zeilers die beschutting zoeken. De nabijheid van Amsterdam, op circa 15 kilometer, maakt de plassen tot een geliefde bestemming voor dagjestripjes per boot.
IJsselmeer: ruimte en uitdaging voor gevorderden
Het IJsselmeer beslaat ruim 1.100 vierkante kilometer en is daarmee het grootste binnenwater van Nederland. Voor kajuitzeilboten en motorkruisers biedt het ongeëvenaarde ruimte. De oversteek van Enkhuizen naar Urk of Lelystad is een populaire dagrit. Maar het IJsselmeer is geen water voor kleine bootjes of onervaren schippers. Bij windkracht 5 of hoger bouwen de golven snel op tot 1 meter of meer. Wie het meer goed leert kennen, vindt er echter een bijna unieke vrijheid voor de recreatievaart in Noordwest-Europa.
De havenstadjes rondom het meer, van Hoorn tot Medemblik en Stavoren tot Harlingen, vormen de ideale aanlegplaatsen voor een meerdaagse tocht. Een volledig rondje IJsselmeer bedraagt ruim 300 kilometer. Dat is haalbaar in een lang weekend voor een goed uitgerust vaartuig.